Mədə balonu ilə arıqlamaq nə dərəcədə effektivdir? – Dr. Həcər Həsənova açıqlayır


Son illər artıq çəki və piylənmə yalnız estetik problem deyil, həm də ciddi tibbi risk faktoru kimi qiymətləndirilir. Artıq çəki şəkərli diabet, ürək-damar xəstəlikləri, arterial hipertenziya və bir sıra metabolik pozuntuların inkişaf riskini artırır. Müasir tibbdə piylənmə ilə mübarizə məqsədilə tətbiq olunan üsullardan biri də mədə balonu prosedurudur.
Bəs mədə balonu nədir, kimlər üçün uyğundur, hansı nəticələri verir və prosedurun mümkün riskləri nələrdir?
Gunxeber.az-ın suallarını cavablandıran qastroenteroloq-endoskopist, hepatoloq, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Dr. Həcər Həsənova mədə balonu prosedurunun tətbiqi, üstünlükləri və pasiyentlərin diqqət etməli olduğu mühüm məqamlar barədə ətraflı məlumat verir.
– Həcər xanım, ilk olaraq bilmək istərdik, mədə balonu nədir və hansı məqsədlə tətbiq olunur?
– Mədə balonu artıq çəki və piylənmənin müalicəsində istifadə olunan, cərrahi əməliyyat tələb etməyən üsullardan biridir. Prosedur zamanı mədəyə xüsusi balon yerləşdirilir və müəyyən həcmdə maye ilə doldurulur.
Balon mədədə yer tutaraq daha az qida qəbulundan sonra toxluq hissinin yaranmasına kömək edir. Nəticədə gündəlik kalori qəbulu azalır və çəki itirilməsi üçün şərait yaranır.
Lakin burada vacib məqam odur ki, mədə balonu müstəqil və möcüzəvi arıqlama üsulu deyil. Effektiv nəticə üçün düzgün qidalanma, fiziki aktivlik və həkim nəzarəti mütləqdir.
– Mədə balonu kimlərə tövsiyə olunur?
– Bu prosedur əsasən artıq çəki və piylənmədən əziyyət çəkən, qidalanma və fiziki aktivlik vasitəsilə istənilən nəticəni əldə edə bilməyən şəxslər üçün nəzərdə tutulur.
Pasiyentin bədən kütlə indeksi, yanaşı xəstəlikləri, mədə-bağırsaq sisteminin vəziyyəti və əvvəlki tibbi müdaxilələri qiymətləndirilməlidir.
Xüsusilə vurğulamaq istəyirəm ki, mədə balonu hər kəs üçün uyğun deyil. Mədə əməliyyatı keçirmiş şəxslərdə, müəyyən mədə-bağırsaq xəstəlikləri və digər əks-göstərişlər olduqda prosedur tətbiq edilməyə bilər.
Bu səbəbdən hər bir pasiyent fərdi şəkildə qiymətləndirilməli və prosedura uyğunluğu mütəxəssis tərəfindən müəyyən edilməlidir.
– Prosedur necə həyata keçirilir? Ağrılıdırmı?
– Ənənəvi endoskopik mədə balonu adətən sedasiya altında yerləşdirilir. Bu səbəbdən pasiyent prosedur zamanı ciddi ağrı hiss etmir.
Endoskop vasitəsilə mədəyə daxil edilən balon uyğun mövqedə yerləşdirildikdən sonra xüsusi maye ilə doldurulur.
Prosedurun özü adətən qısa müddət davam edir. Lakin ilkin müayinə, hazırlıq və sonrakı müşahidə də ümumi prosesin mühüm hissəsidir.
İlk günlərdə ürəkbulanma, qusma, qarında ağırlıq və spazm kimi şikayətlər yarana bilər. Əksər hallarda bu əlamətlər zamanla azalır. Davamlı qusma, güclü ağrı və maye qəbul edə bilməmək kimi hallarda isə dərhal tibbi yardım alınmalıdır.
– Mədə balonu ilə nə qədər çəki itirmək mümkündür?
– Bu, pasiyentin başlanğıc çəkisindən, metabolik vəziyyətindən, qidalanma rejimindən və istifadə olunan balon sistemindən asılıdır.
Mədə balonu ilə müalicə zamanı əhəmiyyətli çəki itkisi əldə etmək mümkündür. Lakin hər pasiyentdə nəticə eyni olmur.
Əsas məqsəd yalnız tərəzidəki rəqəmin azalması deyil, artıq çəki ilə əlaqəli sağlamlıq risklərinin azaldılması və əldə olunan nəticənin uzunmüddətli qorunmasıdır.
Müalicə prosesində pasiyentin qidalanma vərdişlərinin dəyişdirilməsi və sağlam həyat tərzinə uyğunlaşması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
– Mədə balonu orqanizmdə nə qədər qalır?
– İstifadə olunan balonun növündən asılı olaraq müddət dəyişir. Bəzi sistemlər təxminən 4 ay, digərləri isə 6–12 ay üçün nəzərdə tutulur.
Müddət başa çatdıqda endoskopik balonlar müvafiq prosedurla çıxarılır. Bəzi xüsusi sistemlər isə fərqli mexanizmlə orqanizmdən xaric olur.
Pasiyent bilməlidir ki, balon müvəqqəti vasitədir. Onun çıxarılmasından sonra sağlam qidalanma vərdişləri davam etdirilməzsə, itirilmiş çəkinin geri qayıtması mümkündür.
– Prosedurun riskləri varmı?
– Hər bir tibbi müdaxilədə olduğu kimi, mədə balonunun da müəyyən riskləri mövcuddur.
İlk günlərdə ürəkbulanma, qusma, qarında ağrı və reflüks şikayətləri müşahidə edilə bilər.
Nadir hallarda isə mədə xorası, balonun yer dəyişməsi, bağırsaq keçməzliyi, pankreatit və mədə divarının zədələnməsi kimi ciddi ağırlaşmalar mümkündür.
Bu səbəbdən prosedurdan əvvəl pasiyentin ətraflı müayinəsi, düzgün seçilməsi və sonrakı dövrdə mütəmadi izlənilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
– Mədə balonu ilə arıqladıqdan sonra yenidən kökəlmək mümkündürmü?
– Bəli, mümkündür. Çünki mədə balonu artıq çəkinin idarə olunmasına kömək edən müvəqqəti tibbi vasitədir.
Əgər pasiyent əvvəlki qidalanma vərdişlərinə qayıdarsa, fiziki aktivliyi azaldarsa və həkim tövsiyələrinə əməl etməzsə, yenidən çəki artımı müşahidə oluna bilər.
Ona görə də biz yalnız prosedurun icrasına deyil, pasiyentin həyat tərzinin dəyişdirilməsinə də xüsusi diqqət yetirməliyik.
– Sonda artıq çəkidən əziyyət çəkən insanlara nə tövsiyə edərdiniz?
– İlk növbədə, artıq çəkini yalnız estetik problem kimi qiymətləndirmək düzgün deyil. Piylənmə şəkərli diabet, arterial hipertenziya, ürək-damar xəstəlikləri və digər metabolik pozuntuların yaranma riskini artıra bilər.
Artıq çəkidən xilas olmaq istəyən şəxslər sosial şəbəkələrdə yayılan təsadüfi məsləhətlərə deyil, elmi əsaslandırılmış müalicə üsullarına üstünlük verməlidirlər.
Mədə balonu müəyyən pasiyentlər üçün effektiv seçim ola bilər. Lakin prosedurun uyğunluğu yalnız fərdi tibbi qiymətləndirmədən sonra müəyyən edilməlidir.
Unutmayaq ki, sağlam arıqlama yalnız çəki itirmək deyil, sağlamlığı qoruyaraq həyat keyfiyyətini yüksəltməkdir.
Bakı Qastroenterologiya Mərkəzi (BQM)
Mədə balonu proseduru, artıq çəkinin müalicəsi və qastroenteroloji müayinələrlə bağlı ətraflı məlumat almaq üçün Bakı Qastroenterologiya Mərkəzinə müraciət edə bilərsiniz.
Ünvan: Bakı şəhəri, Baku Medical Plaza, Babək filialı, 3-cü mərtəbə.
Əlaqə telefonu: +994 99 980 50 50
Dr. Həcər HəsənovaTibb üzrə fəlsəfə doktoruQastroenteroloq-endoskopist, hepatoloq
Instagram: @dr.hecerhesenova
Müsahibə PULSE MEDIA tərəfindən hazırlanıb.
@pulsemedia.az – Bütün müəlliflik hüquqları qorunur.
Xəbərlərimizi Google-da izləyin Yeniliklərdən dərhal xəbərdar olun
1 mənbə