Avro-dollar qarşısında son 18 ayın minimumuna düşüb – Banklar daha da ucuzlaşacağını gözləyir


Avropa İttifaqının vahid valyutası avro ABŞ dolları qarşısında 1,10 səviyyəsindən aşağı düşərək son 18 ayın minimumuna enib. Fransada siyasi qeyri-müəyyənlik, dövlət borcunun artması və ABŞ dollarının möhkəmlənməsi Avropa valyutasına təzyiqi gücləndirir.
Banker.az (İnvestisiya) xəbər verir ki, bu barədə noyabrın 19-da “Bloomberg” məlumat yayıb.
“Morgan Stanley” və “Commerzbank” avronun 2027-ci ildə 1,08 dollara qədər ucuzlaşacağını proqnozlaşdırırlar. Avqustun sonundan etibarən vahid Avropa valyutası dollar qarşısında təxminən 6% dəyər itirib.
Analitiklərin fikrincə, avronun zəifləməsində əsas amillərdən biri Fransanın maliyyə vəziyyəti və 2027-ci ildə keçiriləcək prezident seçkiləridir. Seçkilərin nəticələri ölkənin büdcə siyasətinə, dövlət xərclərinə və borcun idarə edilməsinə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər.
Fransanın Milli Statistika İnstitutunun (INSEE) məlumatına görə, 2026-cı ilin ikinci rübünün sonunda ölkənin dövlət borcu 3,6 trilyon avroya, yaxud ümumi daxili məhsulun 119%-nə çatıb. Borc əvvəlki rüblə müqayisədə 59,6 milyard avro artıb. Birinci rübün sonunda dövlət borcunun ÜDM-ə nisbəti 117,5% təşkil edirdi.
Dövlət borcunun yüksək olması Fransanın istiqraz bazarını siyasi və iqtisadi dəyişikliklərə qarşı daha həssas edir. İnvestorların ölkənin maliyyə dayanıqlığına dair narahatlıqları artarsa, hökumətin yeni borclanma xərcləri də yüksələ bilər.
“Mizuho” bankının valyuta strateqi Lijun Fu hesab edir ki, Fransa dövlət istiqrazlarında satışların güclənməsi avrozonanın digər ölkələrinin borc bazarlarına da yayıla bilər. Belə ssenari investorların avro aktivlərinə münasibətini zəiflədərək vahid valyutanın daha da ucuzlaşmasına səbəb ola bilər.
Avronun gələcək məzənnəsi Avropa Mərkəzi Bankının (AMB) faiz siyasətindən də asılı olacaq.
AMB oktyabrın 29-da keçirilən iclasında depozit faizini 2,50% səviyyəsində saxlayıb. Tənzimləyici bildirib ki, enerji qiymətlərinin yüksəlməsi bir tərəfdən inflyasiya risklərini artırır, digər tərəfdən iqtisadi artımı zəiflədə bilər.
Mərkəzi Bank gələcək faiz qərarlarını iqtisadi məlumatlardan asılı olaraq qəbul edəcəyini və əvvəlcədən müəyyən edilmiş faiz trayektoriyasına bağlı olmadığını vurğulayıb.
Bununla yanaşı, ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin sərt pul siyasəti və dollar aktivlərinin daha yüksək gəlirliliyi də avroya təzyiq göstərən amillər sırasındadır. ABŞ istiqrazlarının gəlirliliyinin yüksəlməsi beynəlxalq investorların dollarla ifadə olunan aktivlərə marağını artıra bilər.
Avronun zəifləməsi Avropa iqtisadiyyatı üçün fərqli nəticələr yaradır. Dollarla qiymətləndirilən enerji və digər idxal məhsulları bahalaşa, bu isə inflyasiya təzyiqlərini artıra bilər. Digər tərəfdən, zəif avro ixracatçıların beynəlxalq bazarlarda qiymət rəqabətliliyini dəstəkləyə bilər.
Analitiklər üçün əsas sual Fransanın maliyyə problemlərinin bütün avrozonaya yayılıb-yayılmayacağıdır. Hələlik bankların 1,08 dollarlıq proqnozu mümkün ssenarini əks etdirir və valyutanın mütləq həmin səviyyəyə düşəcəyi anlamına gəlmir.
Növbəti aylarda Fransanın büdcə danışıqları, dövlət istiqrazlarının gəlirliliyi və ABŞ ilə avrozona arasında faiz fərqinin dəyişməsi EUR/USD məzənnəsinin əsas istiqamətləndiriciləri olacaq.