Dünyanın ən təhlükəli 5 virusu

2 dəq oxu
Xəbər
Dünyada ən təhlükəli virusları sıralayarkən yalnız ölüm faizini deyil, onların yayılma sürətini, yoluxma yollarını, müalicə imkanlarını və qlobal epidemiya yaratmaq potensialını da nəzərə almaq lazımdır. Bəzi viruslar yoluxanların çox böyük hissəsinin ölümünə səbəb olur, digərləri isə daha geniş yayılaraq milyonlarla insan üçün təhlükə yaradır.
1. Quduzluq virusu (Rabies)
Simptomlar başladıqdan sonra ölüm riski demək olar ki, 100%-dir. Quduzluq sinir sisteminə hücum edən virus xəstəliyidir. Əsasən yoluxmuş heyvanların, xüsusilə itlərin dişləməsi və ya tüpürcəyi vasitəsilə insana keçir.
Xəstəlik inkişaf etdikdən sonra udma çətinliyi, sudan qorxma, qıcolmalar, iflic və beyin zədələnməsi baş verə bilər. Klinik simptomlar başladıqdan sonra xəstəlik demək olar ki, həmişə ölümlə nəticələnir. Ən vacib məqam dişləmədən sonra yaranın dərhal yuyulması və vaxtında peyvənd, lazım gəldikdə immunoqlobulin tətbiqi xəstəliyin qarşısını ala bilər.
2. Ebola virusu
Ölüm göstəricisi: 25–90%-dir. Ebola ağır, çox vaxt ölümcül xəstəliyə səbəb olan virusdur. Yoluxma əsasən xəstənin qanı və digər bədən mayeləri ilə birbaşa təmas nəticəsində baş verir.
Yüksək hərarət, güclü halsızlıq, əzələ ağrıları, qusma, ishal, daxili və xarici qanaxmalar yarana bilər. Virusun bəzi növlərinə qarşı peyvənd və müalicələr mövcuddur. Erkən tibbi müdaxilə sağ qalma şansını artırır. ÜST-ə görə, müxtəlif epidemiyalarda ölüm göstəricisi 25–90% arasında dəyişib.
3. Marburq virusu
Ölüm göstəricisi: 24–88%-dir. Marburq virusu Ebola ilə eyni virus ailəsinə aiddir və ağır hemorragik qızdırmaya səbəb olur. Xəstəlik qəfil yüksək hərarət, şiddətli baş ağrısı və halsızlıqla başlayır. Sonrakı mərhələlərdə qanaxmalar, orqan çatışmazlığı və şok inkişaf edə bilər.
Virus insanlara əsasən yarasalar vasitəsilə keçir, daha sonra xəstənin qanı və bədən mayeləri ilə təmas nəticəsində insandan insana yayıla bilər. Hazırda təsdiqlənmiş xüsusi peyvənd və antiviral müalicə yoxdur.
4. Nipah virusu
Ölüm göstəricisi: 40–75%-dir. Nipah heyvanlardan insanlara keçən zoonotik virusdur. Əsas daşıyıcıları meyvə yarasalarıdır. Yoluxma çirklənmiş qida, heyvanlarla təmas və bəzi hallarda insandan insana keçmə yolu ilə baş verir.
Virus beyin iltihabına (ensefalit) və ağır tənəffüs xəstəliklərinə səbəb ola bilər. Baş ağrısı, qızdırma, başgicəllənmə, şüurun pozulması və nəfəs darlığı əsas simptomlardır. Xüsusi təsdiqlənmiş peyvənd və müalicə yoxdur. Virusun insandan insana ötürülməsi mümkündür, lakin onun yayılma qabiliyyəti bir çox respirator viruslarla müqayisədə məhduddur.
5. İnsan immunçatışmazlığı virusu (HİV)
Mənbə
1 mənbə



